Çoğu MR incelemesi için aç gelmeniz gerekmez. Karın bölgesi (üst batın, MRCP) ve bazı kontrastlı incelemelerde ise genellikle 4-6 saatlik açlık istenir. Çekim öncesi tüm metal eşyalarınızı çıkarmalı, vücudunuzda kalp pili, koklear implant veya anevrizma klipsi gibi bir cihaz varsa mutlaka önceden bildirmelisiniz. Kontrast madde yalnızca gerekli görülen incelemelerde, böbrek fonksiyonları ve alerji öyküsü değerlendirilerek kullanılır.
Manyetik Rezonans Görüntüleme (MRI), güçlü bir manyetik alan ve radyo dalgalarıyla vücudun içini yüksek çözünürlükte görüntüleyen, radyasyon içermeyen bir yöntemdir. Doğru hazırlık hem güvenliğiniz hem de görüntü kalitesi için önemlidir. Hazırlık eksikliği nedeniyle çekimin ertelenmesi ya da tekrarlanması gerekebilir.
MR çekimi öncesi aç mı gelinmeli?
Bu, çekilecek bölgeye ve kontrast kullanılıp kullanılmayacağına göre değişir.
| İnceleme | Açlık gerekir mi? | Beyin, boyun, omurga MR | Genellikle hayır
| Diz, omuz, kalça, el bileği gibi eklem MR | Genellikle hayır
| Meme MR | Genellikle hayır
| Üst batın, karaciğer, safra yolları (MRCP) | Genellikle evet (4-6 saat)
| Tüm batın ve pelvis MR | Çoğunlukla evet
| Kontrastlı incelemeler | Merkezin talimatına göre değişir
Açlık istenen incelemelerde amaç, mide ve bağırsak hareketlerini azaltmak ve safra kesesini uygun duruma getirmektir. Bu, görüntü netliğini artırır. Bazı pelvik ve prostat incelemelerinde ayrıca mesane doluluğu veya bağırsak hazırlığı istenebilir.
Düzenli ilaç kullanıyor musunuz?
Doktorunuz aksini söylemediyse ilaçlarınızı genellikle her zamanki gibi alabilirsiniz. Diyabet hastaları açlık gerektiren çekimlerde mutlaka randevu sırasında bilgi almalıdır.
MR'da metal eşya neden sorun olur?
MR cihazının manyetik alanı çok güçlüdür. Metal nesneler bu alanda hareket edebilir, ısınabilir veya görüntüde bozulmaya (artefakt) yol açabilir. Bu yüzden çekim odasına girmeden önce şunları çıkarmanız gerekir:
- Takılar, saat, piercing, kemer tokası
- Gözlük, işitme cihazı, diş protezi (çıkarılabilir olanlar)
- Cep telefonu, kredi ve banka kartları, anahtar, bozuk para
- Saç tokası, metal tel içeren sütyen
- Bazı ilaç ve nikotin bantları, metal içerikli yamalar
- Metal partikül içerebilen makyaj ürünleri ve bazı dövmeler (ısınma riski nedeniyle teknisyene bildirin)
Çoğu zaman çekim için size metal içermeyen bir önlük verilir.
Bu cihazlardan biri varsa mutlaka haber verin
Bazı implantlar MR için güvenli (MR-conditional), bazıları ise tamamen engeldir. Şunlardan biri varsa randevu sırasında ve çekimden önce mutlaka belirtin:
- Kalp pili veya defibrilatör
- Koklear (kulak içi) implant
- Beyin anevrizması klipsi
- İnsülin pompası veya sinir uyarıcı cihazlar
- Göz çevresinde veya gözde metal parça öyküsü (iş kazası, talaş vb.)
- Kalp kapağı protezi, stent, eklem protezi, vida ve plak
- Vücutta kurşun veya şarapnel parçası
Eski ameliyat raporlarınızı ve implant kartınızı yanınızda getirmeniz süreci hızlandırır. Sorumlu radyolog, cihazın modeline göre çekimin uygun olup olmadığına karar verir. Kesin güvenlik değerlendirmesi her zaman çekim merkezi tarafından yapılır.
Kontrastlı MR nedir, kontrast madde güvenli mi?
MR'da kullanılan kontrast madde (gadolinyum bazlı), bazı doku ve lezyonların daha net görülmesini sağlar. Her MR'da kullanılmaz. Doktorunuzun isteği ve radyoloğun değerlendirmesiyle, damar yoluyla uygulanır.
Kontrast öncesi bilinmesi gerekenler:
- Böbrek fonksiyonları: Ciddi böbrek yetmezliği varsa kontrast kullanımı dikkatle değerlendirilir. Böbrek hastalığınız varsa kreatinin değerlerinizi yanınızda getirin.
- Alerji öyküsü: Daha önce kontrast maddeye ya da ilaca ciddi alerjik reaksiyon geliştiyse bildirin.
- Hamilelik: Gebelikte kontrast madde genellikle yalnızca kesin gereklilik halinde düşünülür. Hamile olabileceğinizi düşünüyorsanız çekimden önce mutlaka söyleyin.
- Emzirme: Güncel kılavuzlar, gadolinyum kullanımı sonrası emzirmeye ara vermenin genellikle gerekmediğini belirtir. Yine de kararı doktorunuzla netleştirin.
Kontrast sonrası hafif sıcaklık hissi, ağızda metalik tat veya nadiren bulantı görülebilir. Bunlar çoğunlukla kısa sürelidir. Ciddi reaksiyonlar nadirdir ve çekim merkezi bu duruma hazırlıklıdır.
MR çekimi ne kadar sürer, çekim sırasında neler yaşanır?
İnceleme bölgesine ve kontrast kullanımına göre çekim süresi yaklaşık 15 ile 60 dakika arasında değişir. Çekim sırasında:
- Sedyede hareketsiz yatmanız istenir. Hareket görüntüyü bulanıklaştırır.
- Cihaz yüksek sesli vuruntular çıkarır. Kulaklık veya kulak tıkacı verilir.
- Ağrı hissetmezsiniz. Tek yönlü hafif ısınma hissi normal olabilir.
- İnterkom aracılığıyla teknisyenle konuşabilirsiniz.
Kapalı alan korkunuz (klostrofobi) varsa randevu sırasında söyleyin. Çekim öncesi bilgilendirme, gözleri kapalı tutmak, nefes teknikleri ve gerekirse doktor kontrolünde alternatif yöntemler kaygıyı azaltabilir. 3 Tesla gibi yüksek alanlı cihazlarda görüntü kalitesi yüksek olduğundan çoğu zaman inceleme süresi de verimli kullanılır.
MR günü yanınızda getirmeniz gerekenler
- Doktor istem formu (sevk veya istek)
- Kimlik belgesi ve varsa sigorta/kurum bilgisi
- Daha önce çekilmiş MR, BT, USG görüntüleri ve raporları (karşılaştırma için çok değerlidir)
- Güncel kan tahlilleri, özellikle böbrek fonksiyon değerleri (kontrastlı çekimler için)
- İmplant veya ameliyat belgeleri
- Kullandığınız ilaçların listesi
Rahat, metal aksesuar içermeyen kıyafetler giymek (fermuarsız eşofman, pamuklu tişört) çekim öncesi hazırlığı kolaylaştırır.
Manyetik Rezonans ile ilgili sık sorulan sorular
MR çekimi öncesi su içebilir miyim?
Açlık istenen incelemelerde bile çoğu zaman su kısıtlaması olmaz, ancak kesin talimat için merkezle teyit edin.
MR çekimi zararlı mı, radyasyon var mı?
Hayır. MR, X-ışını (iyonlaştırıcı radyasyon) kullanmaz. Manyetik alan ve radyo dalgalarıyla çalışır.
Dövmem varsa MR çektirebilir miyim?
Çoğu durumda evet. Bazı dövme mürekkepleri metal partikül içerebildiği için nadiren ısınma hissedilebilir. Teknisyene önceden bildirin.
Hamilelikte MR çekilir mi?
Klinik olarak gerekliyse kontrastsız MR çoğunlukla değerlendirilebilir. Karar doktorunuz ve radyolog tarafından verilir.
Kontrastlı MR sonrası bir şey yapmam gerekir mi?
Çoğu kişi çekimden sonra normal günlük aktivitesine dönebilir. Bol su tüketmek genel olarak önerilir. Şikâyet olursa merkezle iletişime geçin.
MR sonucu ne zaman çıkar?
Süre inceleme tipine göre değişir. Sonuçlarınıza Centermed'in online sonuç sistemi üzerinden de ulaşabilirsiniz.
Sonuç
MR çekimine hazırlık genellikle basittir: açlık gerekip gerekmediğini öğrenin, metal eşyalarınızı ve implant bilginizi bildirin, kontrastlı çekimlerde böbrek ve alerji durumunuzu paylaşın. Emin olmadığınız her konuda randevu sırasında sormak, çekim günü sürprizleri önler.
Centermed'de 3 Tesla MR cihazıyla, uzman radyologlar eşliğinde güvenli ve konforlu bir inceleme deneyimi sunuyoruz. Randevu ve bilgi için 444 2 211 numaralı hattımızı arayabilir veya 0530 413 96 48 nolu WhatsApp üzerinden bize ulaşabilirsiniz.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, tıbbi tavsiye yerine geçmez. Çekim öncesi kişisel talimatlar için doktorunuza ve çekim merkezine danışın.